MM & VVV ?? Nnoal themabijeenkomst 03-03-2009

Een cryptische titel? Als je nieuwsgierig geworden bent, ga dan even kijken op http://www.schoolvoordetoekomst.nl/

Game verantwoord …. en geniet eens van een apple(visie)!

Themabijeenkomst van het Nnoal op 09-12-2008.

Na de korte smaakmakers van de laatste HapSnapShots, nu weer wat meer tijd voor verdieping en discussie. Het Nnoal verrast U wederom met aspecten van onderwijsvernieuwing met behulp van moderne media! Laat u overtuigen door de onderwerpbeschrijving en meldt u tijdig aan voor deze netwerkbijeenkomst met boeiende presentatoren.

Kijk hier voor meer informatie.

Verslag HapSnapShots 07-10-2008

Rond 17.00 uur stroomde Mensa aardig vol. We hadden een gemêleerd gezelschap in huis.

Om 17.15 uur werd HapSnapshots geopend door Josée Bours. Zij gaf een korte indruk van de EFODL-conferentie van 1 -3 oktober j.l. in Charleroi.

Haar opening werd direct gevolgd door een bijdrage van de jonge cabaretière Lisanne Fridsma die ons een hilarische kijk gaf in haar belevingswereld. Haar sketch vormde de opmaat tot een avond gevuld met snelle opeenvolgingen van presentaties, discussies, eten, cabaret en muziek. De muziek tijdens de bijeenkomst werd verzorgd door Lonneke Kruisbergen, een jonge Bossche artieste met veel talent en ambitie.

Zoals het hoort werd er druk genetwerkt, getuige de vele onderonsjes. Kijk hier voor een fotoverslag van de hele bijeenkomst.

Hieronder volgt een korte indruk van het optreden van de spreeksters. Hun presentaties kunt u hier vinden.

E-competenties: dwingen of verleiden?
Magda Bruin
Manager sector MBO
M.Bruin@kennisnet.nl

Magda betoogde dat professionalisering van docenten cruciaal is om onderwijsinnovatie tot een succes te brengen. Zij bracht verslag ut van bevindingen van een kenniskring over dit onderwerp. Kennisnet wil uiteraard accent leggen op ICT-gerelateerde competenties. Het initiatief TOP-academies werd toegelicht. We moeten proberen docenten te verleiden door ze in co-cratieverband de voordelen van ICT bij leren te laten ervaren.

Sociale netwerken online, 7x24 uur roddelen?
Karin Winters,
Werkzaam bij ROC Midden Nederland Sector Techniek als procescoördinator Onderwijs en ICT
k.winters@rocmn.nl http://karinwinters.wordpress.com/

In haar grappige presentatie liet Karin ons zien hoe en waar getwitterd kan worden. Werkelijk overal! Twitter als voorbeeld van directe communicatie. De toepassing hiervan binnen het onderwijs (b.v. directe communicatie tussen docent of begeleider en student) wil echter nog niet zo van de grond komen.

Co-creatie: het onderwijs als Living Lab
Ingrid Mulder
Lector Human Centered ICT bij het Instituut voor Communicatie, Media, en Informatietechnologie aan de Hogeschool Rotterdam en sinds 1998 werkzaam als wetenschappelijk onderzoeker bij het Telematica Instituut. Ze combineert kunst, techniek, en design in contextueel onderzoek, waarbij sociale interactie steeds het uitgangspunt vormt voor het ontwerpen van innovatieve toepassingen.
mulderi@acm.org

Ingrid Mulder pleitte voor subtieler onderzoek naar leergedrag zonder daarbij laboratoriumcondities in te richten.


Leuker leren met hulp van breinprincipes

Ria van Dinteren
Managing Consultant
CINOP
RDinteren@cinop.nl

Iedereen werd door Ria in beweging gebracht met de toepassing van de 5 breinprincipes (veiligheid, voeding, emoties, verbindingen maken en infoverwerking) om het leren beter aan te laten sluiten bij de werking van de hersenen.

HomoZappiens@Schonenvaart.MBO
Nieske Coetsier
Onderwijskundig Onderzoeker Onderwijs en ICT Faculteit Educatie Hogeschool van Arnhem en Nijmegen
Nieske.Coetsier@han.nl

Door Nieske werden de voorlopige resultaten gepresenteerd van een onderzoek naar de wijze waarop de leerlingen handelen in de digitale leeromgeving Schonenvaart (Relatiegeschenkenbureau Gift-ID). Er was gekeken naar de aanpak, beleving, de aansluiting bij hun leervoorkeuren en voorkennis en naar de leeropbrengsten (inhoudelijk en wat betreft de ontwikkeling van een adequaat beroepsbeeld) van leerlingen. Opvallend is dat leerlingen nagenoeg permanent online in contact willen zijn( MSN, Hyves) tijdens leeractiviteiten.
Het definitieve rapport komt aan het einde van dit jaar ter beschikking.


Het is maar een spelletje….
Annet Smith
medewerker van het Team ICT in Onderwijs, onderdeel van de Dienst Onderwijs en Onderwijsinnovatie
Ambassadeur Kennisnet.
Beheerder Grassroots
asmith@novacollege.nl
http://www.annetsmith.nl/annet.html

Annet had een leuke quiz bedacht over games. Het belang van de games voor het onderwijs kan o.a. liggen in het trainen van vaardigheden zoals de oog-handcoördinatie. Het zette ons ook wel aan het denken over de enorme bedragen die omgaan in de gamesindustrie.


ICT en onderwijs? Nee!
Annette van Liere
Intern onderzoeker van ROC van Twente. Lid Kenniskring Onderwijsarrangementen in maatschappelijke context.
avanliere@rocvantwente.nl
http://avliere.wordpress.com/

De gemoederen werden in beroering gebracht door de stelling van Annette dat pedagogische didactische vernieuwing niet onlosmakelijk verbonden is met ICT. Als éérst het nieuwe onderwijs duidelijk is (student en docent centraal stellen en betrekken), dan komt ICT vanzelf. Volgens Annette leeft ICT niet echt in de dagelijks praktijk van het onderwijs, althans bij haar ROC staat het momenteel niet op de prioriteitenlijst.

Ontdek je talent!
Marlies Rikhof
Senior adviseur KPCgroep
Lid van het netwerk Victo
m.rikhof@kpcgroep.nl

Marlies liet ons aan de hand van het denkvoorkeurenmodel van Ned Herrmann een casus ‘oplossen’. Het denkvoorkeurenmodel van Ned Herrmann wordt toegepast in een leertraject waarin vmbo en mbo leerlingen een indruk krijgen van zichzelf, hoe ze taken aanpakken en problemen oplossen.
We kregen filmpjes (gebaseerd op het denkmodel) te zien die gebruikt worden in een leertraject bij zorg en welzijn.


Voor het personeel (leerlingen) van Horeca (opleiding) was het allemaal wel verwarrend, al die mensen die zomaar van plaats verwisselden en elke keer ergens anders gingen zitten. Maar, alles kwam goed en we hebben heerlijk gegeten.

Kijk hier voor meer foto's.

Programma HapSnapShots "Ladies only!...ook voor heren!" 07-10-2008

Het Nederlands Netwerk voor Open- en Afstandsleren presenteert!

HapSnapShots

Ladies only!………ook voor heren!

7 oktober 2008
17.00 – 21.00 uur
Mensa, Koning Willem I college

PROGRAMMA


17.00 – 17.15 uur Inloop met koffie en iets lekkers

17.15 – 17.30 uur Opening, cabaret, gang van zaken

- Magda Bruin: E-competenties: dwingen of verleiden?.
- Karin Winters: Sociale netwerken online, 7 x 24 uur roddelen?

18.00 – 18.15 uur Voor-Hapje en muziek

- Ingrid Mulder: Co-creatie: het onderwijs als Living Lab
- Ria van Dinteren: Leuker leren met hulp van breinprincipes

18.45 – 19.15 uur Hoofd-Hapje, cabaret en muziek

- Nieske Coetsier: HomoZappiens@Schonenvaart.MBO
- Annet Smith: Het is maar een spelletje….

19.45 – 20.00 uur Na-Hapje en muziek

- Annette van Liere: ICT en onderwijs? Nee!
- Marlies Rikhof: Ontdek je talent!

20.30 – 21.00 uur Koffie en muziek

Wilt u deze bijzondere bijeenkomst bijwonen? Dat kan!
Kijk voor meer informatie over het programma en aanmelden op http://www.schoolvoordetoekomst.nl/!

Wij verwelkomen u graag op 7 oktober!


Max. 75 plaatsen beschikbaar; deelname op volgorde van binnenkomst, leden hebben voorrang. Eventuele dieetwensen graag tijdig aan ons doorgeven.

HapsnapShots "Ladies only...ook voor heren" 07-10-2008

Vooraankondiging HapSnapShots 7 oktober 2008 van 17.00 – 21.00 uur in School voor de Toekomst, Den Bosch!

Ga voor meer informatie, én aanmelden, naar www.schoolvoordetoekomst.nl

EFODL-conferentie op 1, 2 en 3 oktober 2008 in Charleroi, Belgie

Zoals u weet is het Nnoal lid van EFODL (European Network for Open en Digital Learning).

Beurtelings verzorgen de leden in eigen land de jaarlijkse conferentie van EFODL. Dit jaar, op 1, 2 en 3 oktober, zijn de Belgen aan de beurt en in goed overleg met de Waalse gemeenschap is Charleroi tot plaats van handeling gekozen.

Wij nodigen u uit om deel te nemen aan deze conferentie. Dat kan op meerdere manieren:
- Als bezoeker,
- Als standhouder/sponsor
- Als presentator
- Combinatie van bovenstaand

Hierbij is van belang dat u als presentator vóór 31 mei 2008 een proposal moet indienen. Bezoek daarom snel www.efodlseminars.eu

(Wij overwegen om vanuit ’s-Hertogenbosch collectief vervoer te organiseren, indien u daar belangstelling voor heeft vernemen wij dat graag van u: r.vancasteren@kw1c.nl )

Verslag Nnoal op locatie 20-05-2008

Op dinsdag 20 mei waren we op bezoek bij PantaMedia/Cédicu in Helmond.

De leden van het netwerk werden op deze zonnige middag bijzonder gastvrij met een echt tapbier (of koffie en zo) ontvangen in het familiebedrijf van Willem-Jan en Robert van den Broek.
We kregen een boeiend verhaal te horen over het ontstaan van het bedrijf en welke producten er ontwikkeld waren en worden i.s.m. diverse partners (binnen en buiten het onderwijs).
Ze zijn van veel markten thuis zoals bleek uit een groot ‘palmares’ aan producten, orderportefeuille en referenties!

Maar, het was ook een ongedwongen en leuke bijeenkomst met genoeg tijd om te netwerken. We sloten af met een barbecue die door de medewerkers van PantaMedia/Cédicu zelf verzorgd werd.

Zij hebben zich echt ‘uitgesloofd’! (als bedankje ontvingen de gebroeders van den Broek een keukensloof en een boek)

20 mei 2008 Nnoal op locatie bij PantaMedia/Cédicu

Op 20 mei gaat het netwerk voor het derde jaar op rij een kijkje in de keuken nemen bij een bedrijf.
Dit maal gaan we naar PantaMedia/Cédicu in Helmond.
Wilt u weten wat we daar allemaal gaan doen?
Kijk dan op www.schoolvoordetoekomst.nl onder actueel.
U kunt zich daar natuurlijk ook aanmelden!
NB. het aantal beschikbare plaatsen is beperkt.

Prettige feestdagen en een gezond en gelukkig 2008

Wij wensen alle lezers van het Nnoal weblog prettige feestdagen en een gelukkig en gezond 2008 en wij hopen u ook in dit nieuwe jaar te ontmoeten tijdens onze bijeenkomsten.

Nnoal programmacommissie
Josée Bours
Reina van Casteren

Een gezelschap Nnoal'ers naar Online Educa Berlin 2007

Het was weer een drukbezochte conferentie. De meer dan 2000 mededeelnemers kwamen
uit 90 verschillende landen.

Opvallende sprekers waren Sugata Mitra, Andrew Keen en Donald Clark.
Sugata Mitra vertelde over zijn “hole in the wall” project in India. Hij deed onderzoek naar de mate waarin kinderen zelf de motivatie en vaardigheden om kennis te ontsluiten kunnen ontwikkelen zonder hulp van professionals. “Do we need professors or processors?” http://www.pbs.org/frontlineworld/stories/india/thestory.html
Zijn centrale boodschap: kinderen leren zelfstandig als zij dat zelf willen. Waar het om gaat is triggering the right emotion. Daarbij maakt het niet uit om welke kinderen het gaat, en waar deze wonen. Mitra stelde dat het belangrijk is dat computers op publieke plaatsen toegankelijk zijn, maar niet op school. Want computers op school worden vooral -aldus Mitra- geassocieerd met leerplicht, en gaan niet uit van intrisieke motivatie. Zie voor presentatie de weblog van Willem Karssenberg. Op de beelden is te zien dat kinderen prima in staat zijn om te leren zonder enige ondersteuning en begeleiding.
Andrew Keen waarschuwde tegen de web 2.0 hype. De cultuur van amateurs ondermijnt het werk van wetenschappers. Hij besprak zijn boek: “The cult of the amateur”, how today’s internet is killing our culture.
Donald Clark, http://donaldclarkplanb.blogspot.com een prima performer die de vloer aanveegde met de opmerkingen van Andrew Keen. Voor jongeren is het huidige onderwijs te saai, zij wachten te veel en doen nauwelijks iets. Hij bekritiseerde een aantal gerenommeerde onderwijskundigen zoals, Skinner, Bloom, Gagné en Vygotski. Zie weblog Wilfred Rubens.

Een aantal algemene bevindingen op een rijtje:
1. De Belgische minister van Economische Zaken zag drie belangrijke trends voor de toekomst:
- verandering van deelnemers in educatie (relatief meer mensen in leeftijdscategorie van 55 -65 jaar)
- combinatie van leren en werken wordt belangrijker, met name voor vrouwen (een boek van haar hand heet “e-mama)
- mobiel werken en leren, e-working voor vrouwen.
2. Er is een discussie gaande over de verschillende soorten van eigenaarschap van het web:
- web 1.0 connected, verbinding
- web 2.0 shared, delen
- web 3.0 inside, je zit er midden in
3. De noodzaak voor just in time performance support en tzt ook in 3d personal learning spaces. (bijv. Quaq http://www.qwaq.com/ ) Mensen moeten zich kunnen bewegen in communities of practice (Cops). Tijdens reguliere opleidingen moeten mensen al in contact gebracht worden met werk- leergemeenschappen van bedrijven en instellingen. Diverse spelers van jobsupport spelen hier op in met korte mini- leerobjecten van maximaal 10 minuten. (leertijd = werktijd)
4. De noodzaak van professionalisering van leerkrachten/ pedagogische ICT competenties verbeteren.

Wilfred Rubens heeft enige handreikingen geïnventariseerd:

• Maak een video die de onderwijsvisie illustreert en verspreid deze video.
• Ontwikkel een strategie op 3 niveau's (organisatie, sector/faculteit, individu).
• Laat docenten innovatieve, kleinschalige projecten rond digitale didactiek uitvoeren. Een voorbeeld zijn e-tivities (Gilly Salmon). Al doende werken zij aan hun expertise.
• Laat docenten bij het ontwikkelen van onderwijs expliciet aandacht besteden aan de rol van ICT en ondersteun hen daarbij. Dat werkt beter dan de traditionele cursussen. Innovatie blijkt bij veel reguliere instellingen moeizaam te verlopen. Een voorbeeld van aanpak bij Avans Hogescholen: de ontwikkelafdeling LIC koopt intern tijd van docenten bij afdelingen. Avans zit in de overgang van “Learn 2 use” naar “use 2 learn”. Een ander voorbeeld van de universiteit van Leicester www.le.ac.uk/adelie eLearning moet op een voorzichtige manier geïntroduceerd worden: bijvoorbeeld aan de hand van de 10 niveau’s van Bonk http://php.indiana.edu/~cjbonk/paper/edmdia99.html
• Gebruik een community of practice voor docenten. Maar bereidt docenten via een cursus voor op het leren via een dergelijke gemeenschap.
• Gebruik ook authentieke, real life opdrachten voor de professionalisering van docenten.
• Studenten kunnen uitstekende docenten zijn op het gebied van ICT.

5. Een fraai initiatief van een Ierse universiteit: hun infrastructuur en kennisbronnen worden beschikbaar gesteld aan de regio. Studenten leren op die manier al tijdens hun studie hun werk te betrekken op de maatschappij. http://www.nuigalwaycki.ie/cki
6. Veel aandacht voor serious gaming, informeel leren en leren in virtuele werelden.
Ewan Mackenzie maakt een vergelijking tussen effect van serious gaming en leren in second life. Met gaming betere ervaringen als het gaat om jeugd en leren.
Michael Wagner gaf aan dat er een didactisch metadesign nodig is voor het construeren van games voor leerprocessen. www.donau-uni.ac.at/acgs
Zo ook Hans Hummel die een Toolkit voor het construeren van serious games onder de aandacht bracht van het EMERGO project van de Open Universiteit.
7. Diverse presentatie over mobiel leren lieten zien dat er nog veel moet gebeuren wil dit mainstream worden. Wel zijn er hoopvolle ontwikkelingen op het gebied van content (conversie) en invoer en uitvoer bij de apparatuur (spraakgestuurd, inuïtive touch, oprolbeelschermen of (erg grappig) een ingebouwde miniprojector waarmee je ongeveer een A4 formaat goed kon projecteren bij matige lichtomstandigheden. Mobiel leren moet een rol gaan spelen bij instant performance support.
8. Enkele sprekers benadrukten dat we nog aan het begin staan van een grote omslag: het huidige eLearning staat nog in de context van a priori “Face to face” –leren.

Een van de zeer interessante topics was TEL (Technology Enhanced Learning)-research. Met slechts vijf bezoekers een onderbezet, zeer ondergewaardeerd en onderschat onderdeel van het gevarieerde Online-educa programma.

De drie presentatoren belichtten elk hun werk in het mega Europese research netwerk Kaleidoscope. (http://www.noe-kaleidoscope.org/). Mega vanwege het feit dat er 1100 onderzoekers uit 24 landen in 90 onderzoeksgroepen actief waren! Over denkkracht gesproken. De drie presentaties waren navenant.
Barbara Wasson (Noorwegen) Schetste het onderzoek Collaborative knowledge building as a foundation for organising learning scenarios (collectieve kennisontwikkeling in geografisch gespreide groepen) ondermeer gebaseerd op Progressive Inquiry learning (Muukkonen et al., 1999). Absoluut een aanrader als je op zoek bent naar een voorbeeld van een ontdekkend leren werkvorm die stevig ingebed is in research. http://www.svdt.org/nnoal/OnlineEduca2007-Wasson.ppt
Judith Schoonenboom (UVA) besprak haar research in Lifelong competencee development: the TENcompetence infrastructure. TENcompetence http://www.tencompetence.org/ is op zich ook een mega Europees project onder leiding van Rob Koper, Open Universiteit. Het doel van TENcompetence (The European Network for Lifelong Competence development) (2005-2007) is om een technische, didactische en organisatie infrastructuur te ontwikkelen voor levenslange competentieontwikkeling voor individuele, professionele EU inwoners, teams en organisaties. Competentie adepten en criticasters vinden een mer a boire aan zeer interessante research http:/www.svdt.org/nnoal/OnlineEduca2007-TAN.ppt

Jacqueline Bourdeau (http://www.licef.teluq.uquebec.ca/eng/index.htm ) uit Canada schetste haar onderzoek op gebied van Instruction Design: het ontwikkelen van een ontologie voor onderwijs. Ik moet je wel waarschuwen dat vermoedelijk slechts de die-hard Instruction Designers hiervoor op het puntje van hun stoel zullen belanden. Instruction Design houdt zich bezig met de architectuur van onderwijs: van leersituatie tot opleiding, van leeromgeving tot (onderwijskundige) organisatie van een instituut.
Instruction Design kent vele stromingen en modellen die meer of minder gebaseerd zijn op leerpsychologie, didaktiek en onderwijskunde at large. Hoewel er vele boeken en websites zijn waarin de belangrijkste theorieën en modellen beschreven staan (o.m. http://tip.psychology.org/), blijft het voor een Instruction Designer vrijwel ondoenlijk om in elk ontwerp de relevante research te betrekken.
Jacqueline Bourdeau’s onderzoek richt zich op het ontwikkelen van een Learning Design omgeving die zich bewust is van theorieën en die leeromgevingen oplevert die geïnspireerd zijn door theorieën. WOW! Evidence based ontwerpen van leersituaties cq Quality assurance in onderwijs komt nu wel heel dichtbij. http://www.svdt.org/nnoal/Bourdeau-Berlin-Nov07


Tot slot de ontbijtsessie van het NNOAL .

De tweede dag begon met een ontbijt sessie, georganiseerd door het Nederlandse Netwerk voor Open en Afstandsleren en het Consortium voor Innovatie. Tijdens deze sessie wisselden collega’s van verschillende ROC’s ervaringen uit, opgedaan tijdens de eerste dag. Josée Bours van het Koning Willem I college modereerde het geheel. Een erg geslaagd initiatief, zoals uit vele reacties bleek!